Hang Sơn Đoòng: Khám phá hang động nước dài nhất châu Á, một kỳ quan thiên nhiên hùng vĩ.

Hang Khe Ry, ẩn mình trong lòng rừng già Phong Nha – Kẻ Bàng, là một báu vật bí ẩn với hệ sinh thái hang động độc đáo, trải dài gần 20km giữa những vách đá vôi hùng vĩ.

Nằm ẩn mình trong lòng dãy núi đá vôi hùng vĩ Phong Nha – Kẻ Bàng, hang Khe Ry ở Quảng Bình với chiều dài gần 20km vẫn là một bí ẩn quyến rũ, chưa được khám phá hết vẻ đẹp diễm lệ và vĩ đại.

Nằm ẩn mình trong quần thể Phong Nha – Kẻ Bàng, Quảng Bình, hang sông dài gần 20 km này đã được Hiệp hội Hang động Hoàng gia Anh vinh danh là hang động nước dài nhất châu Á. Với cấu trúc kỳ vĩ giữa trường thành đá vôi hùng vĩ, hang động này vẫn còn là một ẩn số đầy bí ẩn đối với nhiều người.

---

Dòng sông uốn lượn, dài bất tận trong hang Khe Ry.

Báu vật giữa rừng già

Khe Ry, hang sông dài ngoằn ngoèo ẩn mình trong dãy núi Kẻ Bàng, từng là nơi ẩn náu của người dân bản địa Ma Coong ở bản Ban. Tuy nhiên, người đầu tiên miêu tả về hang động này lại là một phụ nữ Anh tên Martin Holroyd, một nhà thám hiểm dũng cảm. Vào năm 1997, hang động được xác định dài 14km, và đến nay, con số này đã lên đến gần 20km. Tên gọi Khe Ry là tiếng địa phương của cư dân trong vùng, phản ánh sự gắn bó lâu đời của họ với hang động bí ẩn này.

Bà Martin Holroyd, trong chuyến thám hiểm đầu tiên tại Kẻ Bàng, đã có một phát hiện ngoạn mục. Không phải là hang động nước kỷ lục như bà kỳ vọng, mà là một hang động nối liền với hang Phong Nha, một khám phá phi thường sau 20 năm miệt mài tìm kiếm trong sa mạc đá vôi. Bà Holroyd mô tả dòng nước chảy từ đầu nguồn, len lỏi qua nhiều cửa hang trên vách núi đá vôi, hợp lưu ở hệ thống Khe Ry, rồi nối vào hang Én. Cuối cùng, một hành trình lặn sâu đưa họ vào hệ thống Phong Nha. Các chuyên gia khẳng định, đây là một báu vật địa mạo, sản phẩm của những đứt gãy vỏ trái đất hàng trăm triệu năm, tạo nên một lòng hang dài gần 20km.

Hang động Khe Ry ẩn chứa vẻ đẹp độc đáo với những đoạn nông, thoáng đãng, lý tưởng cho du ngoạn chèo thuyền yên tĩnh. Cửa hang rộng mở, tầm nhìn bao quát, như lời mô tả của đoàn thám hiểm. Đặc biệt, các chuyên gia phát hiện trầm tích vụn thô, cuội sỏi bị bào mòn trong hang, dấu hiệu của các dòng suối từ vùng địa hình phi karst đổ vào. Chính những dòng suối này đã góp phần tạo nên cửa hang thoáng đãng và hùng vĩ.

Sự hình thành hang động Khe Ry là kết quả của một quá trình địa chất độc đáo. Khối núi Kẻ Bàng nguyên khối khổng lồ, khác biệt so với các khối núi đá vôi ở Ninh Bình, là yếu tố đầu tiên góp phần tạo nên hang động này. Thứ hai, địa hình dốc của Kẻ Bàng và sức mạnh của dòng chảy mùa lũ dữ dội đã bào mòn các đứt gãy trong hàng trăm triệu năm, kiến tạo nên một hang động ngoạn mục như Khe Ry.

Khe Ry, một kiệt tác tự nhiên, là thế giới kỳ diệu của thạch nhũ, măng đá muôn hình vạn trạng, rủ xuống từ trần hang, trồi lên từ đáy hang, tạo nên bức tranh đá đầy mê hoặc. Màu sắc của viền đá, hoa đá, bất biến qua hàng triệu năm, đã thu hút giới chuyên môn và thám hiểm. Được Hiệp hội hang động hoàng gia Anh công nhận là hệ thống hang sông lớn nhất châu Á, Khe Ry là báu vật quốc gia, ẩn chứa vẻ đẹp kỳ bí và giá trị khoa học to lớn.

Hệ sinh thái hang động bí ẩn

Khe Ry, hang sông dài nhất châu Á, ẩn chứa một hệ sinh thái hang động chưa được khám phá. Với lòng hang rộng lớn, hàng triệu thạch nhũ và măng đá vươn cao, tạo nên một môi trường lý tưởng cho các loài động vật đặc biệt. Dơi, bọ cạp mù, bò sát lưỡng cư là những cư dân đã được ghi nhận. Ngoài ra, người ta tin rằng, hang động này còn là nơi cư trú của loài chim mù, sử dụng cơ quan định vị nhạy bén để di chuyển trong không gian tối tăm. Bọ cạp mù cũng được phát hiện trong hệ thống hang động này, và người ta cho rằng, loài nhện độc mới có thể đang sinh sống tại đây.

Sông hang Khe Ry ẩn chứa một thế giới ngầm phong phú với vô số loài cá. Nhiều nhà ngư loại học khẳng định một số loài cá nơi đây có nguồn gốc từ biển, sau đó tiến hóa để thích nghi với môi trường nước ngọt. Những cư dân bản địa đã từng săn được những con cá chình hoa khổng lồ nặng đến 15kg, thậm chí có người kể lại đã bắt được con nặng tới 20kg – loài cá được liệt kê trong sách đỏ thế giới và Việt Nam.

Điều kiện tối tăm ngự trị hàng trăm triệu năm trong hang động đã tạo nên một loài cá gáy kỳ lạ. Ánh sáng đèn có thể khiến chúng nổ mắt và tử vong. Thay vào đó, chúng dựa vào khả năng nhạy cảm với rung động thông qua hai râu và miệng để săn mồi. Loài cá này rình rập các con mồi nhỏ hơn theo nhóm, thể hiện một kỹ thuật săn mồi thông minh và độc đáo.

Ngoài ra, hàng chục loài cá khác cũng sinh sống trong hang động. Tuy nhiên, để hiểu biết đầy đủ về hệ sinh thái độc đáo này, các nhà khoa học cho rằng cần phải tiến hành nghiên cứu trong nhiều năm bởi nhiều loài cá ở đây chưa từng được ghi nhận trong các tài liệu khoa học.

Khe Ry, một hang động nước vĩ đại, khiến các nhà thám hiểm kinh ngạc bởi địa hình ngoạn mục và sự đa dạng sinh vật kỳ thú ẩn chứa bên trong.

Đẹp mê hồn và tráng lệ

Bài viết “Quốc Nam” với ảnh do Hiệp hội hang động Hoàng gia Anh cung cấp.